ewrpch Edyta Werpachowska

Sputnik: triumf Aleksandra Wieledinskiego

Festiwal Filmów Rosyjskich Sputnik za nami. Jak co roku, miÅ‚oÅ›nicy rosyjskiego kina mieli do wyboru wiele różnorodnych produkcji. Tym razem, werdykt jurorów i publicznoÅ›ci byÅ‚ zaskakujÄ…co zgodny.

 

Bezapelacyjnym hitem tegorocznego Sputnika okazaÅ‚ siÄ™ film Aleksandra Wieledinskiego - „Geograf przepiÅ‚ globus”. Jury w skÅ‚adzie - Andrzej Seweryn, Xawery Å»uÅ‚awski oraz Łukasz Maciejewski - jednogÅ‚oÅ›nie przyznaÅ‚o mu nagrodÄ™ Grand Prix za: „równowagÄ™ miÄ™dzy ostrÄ… diagnozÄ… spoÅ‚ecznÄ… wspóÅ‚czesnej Rosji, a miÅ‚oÅ›ciÄ… do bohaterów i peÅ‚nym wyrozumiaÅ‚oÅ›ci, mÄ…drym i humorystycznym podejÅ›ciem do ich problemów”. Film wygraÅ‚ także w plebiscycie publicznoÅ›ci. O przedstawionej w komiczny sposób historii nauczyciela geografii wiÄ™cej pisaliÅ›my przy okazji Warszawskiego Festiwalu Filmowego: http://www.pdf.edu.pl/text-wff-2013-co-kraj-to-obyczaj-1411#content

 

 

Geograf_02.jpgKadr z filmu "Geograf przepił globus"

 

II NagrodÄ™ Jury przyznaÅ‚o filmowi „Major”, który zostaÅ‚ doceniony zaprzejmujÄ…cy, peÅ‚en suspensu obraz rzeczywistoÅ›ci, nakrÄ™cony wedÅ‚ug najlepszych wzorców gatunkowych. Warto przeczytać wiÄ™cej o mocnym obrazie Jurija Bukowa, ukazujÄ…cym kulisy funkcjonowania rosyjskiej milicji: http://www.pdf.edu.pl/text-sputnik-zbrodnia-i-kara-1464#content

 

Nature 1_8.jpgKadr z filmu "Major"

 

III NagrodÄ™ otrzymaÅ‚ film „OpowieÅ›ci” za uniwersalizm, speÅ‚nionÄ… autorskÄ… próbÄ™ emocjonalnego i formalnego otwarcia kinematografii rosyjskiej na nowe obszary. Reżyser nagrodzonego obrazu – MichaiÅ‚ SegaÅ‚ w umiejÄ™tny i komiczny sposób zobrazowaÅ‚ przywary rosyjskiego spoÅ‚eczeÅ„stwa. WiÄ™cej o filmie tutaj: http://www.pdf.edu.pl/text-sputnik-zabawa-filmowa-forma-1453#content

 

Opowiesci-(3).jpgKadr z filmu "Opowieści"

 

Jury zdecydowaÅ‚o siÄ™ także na przyznanie honorowego wyróżnienia filmowi „Podróż zimowa” w reżyserii Siergieja Taramajewa i Lubowi Lwowej. Obraz, ukazujÄ…cy uczucie pomiÄ™dzy dwoma mężczyznami zostaÅ‚ doceniony za odwagÄ™ w przeÅ‚amywaniu tematu tabu wspóÅ‚czesnej Rosji.

 

Zimowa podroz (6).jpgKadr z filmu "Podróż zimowa"

 

Z pewnoÅ›ciÄ…, czÅ‚onkom jury można przyznać racjÄ™ – wszystkie nagrodzone filmy to obrazy ponadprzeciÄ™tne, wyróżniajÄ…ce siÄ™ przede wszystkim Å›wieżym i ciekawym podejÅ›ciem do tematu. Jaki obraz rosyjskiego kina wyÅ‚ania siÄ™ jednak po obejrzeniu reszty z konkursowych propozycji?

 

7-sputnik.jpgfot. materiaÅ‚y prasowePrzede wszystkim, filmy konkursowe byÅ‚y bardzo różnorodne, zarówno pod wzglÄ™dem gatunku, jak i podejmowanej tematyki. Zobaczyć można byÅ‚o nie tylko dramaty, ale i kryminaÅ‚y - „Major”, „Dostawca”), horror – „Shopping tour”, film erotyczny – „Miejsca intymne”, fantastyczny „Ostatnia bajka Rity” i biograficzny. Nie brakowaÅ‚o historii opowiedzianych oczami kobiet („Ona”, „Wstyd”, „Iwan, syn Amira”), mocnego kina akcji („Major”, „Dostawca”), prób zmierzenia siÄ™ z problemami rozliczenia z przeszÅ‚oÅ›ciÄ… („Pragnienie”, „Deliverance”) czy ponoszenia odpowiedzialnoÅ›ci za wÅ‚asne czyny („Dom na uboczu, Dostawca”). Tegoroczny Sputnik pokazaÅ‚ także, że kino rosyjskie zaczyna podejmować coraz odważniejsze i coraz bardziej kontrowersyjne tematy. TytuÅ‚y, o których mówiÅ‚o siÄ™ w konwencji przeÅ‚amywania tabu, to przede wszystkim nagrodzona „Podróż zimowa” i „Miejsca intymne”, w którym temat seksu pojawiaÅ‚ siÄ™ we wszelkich możliwych odsÅ‚onach.

W filmach wyraźnie rysowaÅ‚ siÄ™ charakter narodowy Rosjan – w wielu obrazach, na pierwszym, bÄ…dź dalszym planie pojawiaÅ‚ siÄ™ rytuaÅ‚ picia wódki; zauważyć też można byÅ‚o impulsywność, uczuciowość i zamiÅ‚owanie do zabawy. To jednak, czym najbardziej wyróżniÅ‚o siÄ™ rosyjskie kino to niezwykÅ‚e poczucie humoru. Rosjanie zadziwiajÄ…co czÄ™sto mierzyli siÄ™ z trudnymi tematami poprzez absurdalny komizm. Nawet w obrazach o poważnej tematyce nie brakowaÅ‚o groteskowych sytuacji, dialogów; w wielu dzieÅ‚ach triumfowaÅ‚ dowcip i parodia. ZwracaÅ‚a uwagÄ™ wysoka jakość zaprezentowanych filmów – zarówno pod wzglÄ™dem technicznym, jak i merytorycznym. MÅ‚odsi twórcy odrobili też lekcje z historii filmowej sztuki – widoczne byÅ‚y wpÅ‚ywy jednego z najwybitniejszych rosyjskich reżyserów – Andrieja Tarkowskiego. Wiele tegorocznych obrazów przepeÅ‚nionych byÅ‚o symbolikÄ…, a piÄ™kne ujÄ™cia przyrody stanowiÅ‚y ważne tÅ‚o dla rozgrywanych wydarzeÅ„ (np. w „Geograf przepiÅ‚ globus”, „Wstyd”). Po tegorocznym Sputniku rosyjskim kinomaniakom nie pozostaje nic innego, jak z niecierpliwoÅ›ciÄ… czekać na kolejnÄ… edycjÄ™ festiwalu.